Posted on

विश्वकपः तपाई रसियाको समर्थक कि साउदीको ?

विश्वकपः तपाई रसियाको समर्थक कि साउदीको ? world cup 2018


३१ जेठ, काठमाडौं । आजबाट रसियाको खेलमैदानमा विश्वकप फुटबलको सुभारम्भ हुँदैछ । शुरुवाती खेल नेपाली समय अनुसार राति ८ः४५ बजे समूह ‘ए’ अन्तरगतका रसिया र साउदी अरेबियावीच हुँदैछ । आम नेपाली दर्शकहरुमा चर्चा छ- तपाई कतापट्टि लाग्ने ? रसिया कि साउदी ?
विश्वकपमा कुन टीमको समर्थक बन्ने भन्ने विषय निकै नै अप्ठ्यारो छनोटको विषय हो । वृद्धदेखि वालकसम्म सबैले ‘म त फलाना टीमको समर्थक हुँ’ भन्न थालिसकेको अवस्थामा तपाई हामीमा पनि कोही न कोही टीमको समर्थक बन्न दबाव परिरहेकै छ ।

कुनै गेम हेर्न बसिसकेपछि एउटाको पक्ष लिनु स्वाभाविकै पनि हो । उदाहरणका लागि आज हुने रसिया र साउदी वीचको खेलमा दर्शकका रुपमा कुनै न कुनै टीमप्रति सहानुभूति त जनाउनैपर्ने हुन्छ । तर, कताको पक्ष लिने रसियाको कि साउदीको ? यो अप्ठ्यारो छनोट हो ।

काठमाडौंको गल्लीमा यतिबेला अर्जेटिनाको जर्सी लगाएर हिँड्नेहरुको संख्या बढेको छ । त्यसैगरी ब्राजिलको पहेंलो जर्सी अनि जर्मनीको सेतो जर्सी पनि देखिइरहेका छन् । गल्ली गल्ली चोक चोकमा यो टीम र त्यो टीम भन्दै नेपालीहरुवीच भनाभन सुरु भइसकेको छ ।

आखिर के आधारमा नेपालीहरुले अर्जेन्टिना, जर्मनी, ब्राजिल वा अन्य कुनैपनि टीमको पक्ष लिन्छन् ? यसको छनोटको आधार के हो ? के यसमा विशुद्ध खेलको सौन्दर्यले मात्रै काम गरेको छ कि अरु पनि राजनीतिक वा भावनात्मक पक्ष जोडिएको छ ? यो प्रश्न निकै नै रोचक छ ।

टीम छनोट गर्ने केही आधारहरु

विश्वकपमा कुन टीमको पक्ष लिने भन्ने छनोटका पछाडि केही तर्कहरु पाइन्छन् । जस्तो कि धेरैले अर्जेन्टिनाको पक्ष लिनुका पछाडि मेस्सीलाई मन पराउनु, उनको फ्यान बन्नु अनि अर्जेन्टिनाको खेल प्रदर्शन राम्रो हुनु पनि हो ।

त्यसैगरी रोनाल्डो, मुलर नेयमार वा अरु कसैलाई मन पराएकै आधार उनैको टीमको पक्ष लिने ट्रेन्ड पनि देखिएको छ ।

तर, एउटा खेलाडी मन पर्दै उसैको देशको टीमलाई समर्थन गरिहाल्नुपर्छ भन्ने छैन भन्नेजस्तो मान्यता राख्ने मानिसहरु पनि छन् ।

उदाहरणका लागि खेललाई राम्रोसित बुझेका राप्रपाका नेता कमल थापाले व्यक्तिगत रुपमा मेस्सी, रोनाल्डो आदिको खेल मन परेता पनि आफू जर्मनको समर्थक रहेको बताएका छन् ।

तर, विश्वकपमा टीम छनोट गर्दा फ्यान वा राम्रो खेलाडि मात्रै हेरिँदैन । कतिपयले राजनीतिक विचारधारा, जात, क्षेत्र आदिलाई पनि आधारका रुपमा लिने गरेको पाइन्छ । फुटबल आफैंमा निवर्गीय सौन्दर्य बोकेको विश्वविख्यात खेल हो । यसले संसारलाई एउटा मैदानमा जोड्छ । तर, यसलाई हेर्ने मामिलामा दर्शकहरुको चश्मा आ-आफ्नै रंगको हुने गर्छ ।

जस्तै अर्जेन्टिनाले फोकल्याण्डमा गोर्खालीमाथि गोली चलाएको हुनाले म अर्जेन्टिनाको पक्षमा लाग्दिनँ भन्नेहरु पनि छन् । कोही चाहिँ म चे ग्वेभाराको फ्यान हुँ, त्यसैले उसको देश अर्जेन्टिनालाई समर्थन गर्छु भन्नेहरु पनि छन् ।

एउटा अफि्रकन दर्शकले फ्रान्स र अफि्रकी देशको टीमवीच फुटबल भइरहँदा पक्कै पनि फ्रान्सलाई समर्थन गर्दैन । युरोपको कुनै टीम र अफि्रकाको टीमवीच खेल हुँदा अफि्रकी दर्शकले युरोपेली टीमको समर्थन शायदै गर्ला । किनभने, त्यतिबेला अफि्रकन दर्शकले युरोपले विगतमा अफि्रकामाथि लादेको उपनिवेशवादको समर्थन गर्छ ।

कुनै मुस्लिम समुदायको दर्शकको हकमा पनि यही कुरा सत्य हुन सक्छ । जस्तो साउदीको टीमले रसिया वा अरु कुनै युरोपेली मुलुकसँग खेल भइरहँदा आफ्नै खाडी मुलुकलाई समर्थन जनाउने सम्भावना बढी रहन्छ ।

रसिया र अन्य कुनै देशवीच खेल हुँदा कम्युनिष्ट ह्याङओभर बोकेको कुनै नेपाली दर्शकले पुरानो सोभियतसंघ सम्झँदै रसियाको पक्ष लिने सम्भावना बढी हुन सक्छ । त्यस्तै कांग्रेसको छाता ओढेको दर्शकले रसियालाई छ्या भन्न पनि सक्छ । त्यस्तै दक्षिण कोरियाको टीमले खेलिरहँदा कुनै चिनियाँ दर्शकले दक्षिण कोरियाभन्दा विपक्षी टीमलाई समर्थन जनाउन सक्छ ।

खेलकुदमा कसको समर्थन गर्ने भन्ने विषयमा राजनीतिले निकै ठूलो भूमिका खेल्ने गरेको पाइन्छ ।

यस्ता उदाहरणहरुलाई हेर्दा विश्वकपमा कुन टीमलाई समर्थन गर्ने भन्ने मामिलामा केही न केही ऐतिहासिक, राजनीतिक, एवं सामुदायिक भावनाले प्रभाव पारेको निश्कर्ष निकाल्न सकिन्छ ।

तर, नेपाली खेलअनुरागीहरुमा भने अचम्मको छनोट विधि छ । धेरै नेपालीहरु दक्षिण अमेरिकाजस्तो साइनो सम्बन्ध नै नरहेका मुलुकका टीमहरुप्रति बढी क्रेजी देखिन्छन् । र, यही कारणले काठमाडौं र अन्य शहरका गल्लीमा ब्राजिल र अर्जेन्टिनाका जर्सीहरु बिक्ने गर्छन् । नेपालीहरुको यो छनोटमा जातीयता वा क्षेत्रीयता भन्दा पनि विशुद्ध खेल-सौन्दर्यप्रतिको भाव झल्कन्छ ।

विश्वकप फुटबलमा दक्षिण अमेरिकी देशहरुको उपस्थिति बलियो छ । त्यससँगै बलियो उपस्थिति भनेको युरोको हो । अफि्रका विस्तारै अघि बढ्दैछ । र, एशियाको उपस्थिति त निकै नै कमजोर छ । उदाहरण यही नै पर्याप्त छ कि एशियामा आफूलाई पावरफूल ठान्ने चीन, भारत, पाकिस्तान, इण्डोनेसिया, थाइल्याण्ड, सिंगापुर कसैको पनि विश्वकप-२०१८ मा नामो निशाना छैन । नेपालको त कुरै नगरौं ।

यस्तो स्थितिमा अहिलेको विश्वकपमा एशियाबाट साउदी अरेबिया, दक्षिण कोरिया, इरान, जापान र स्वयं आयोजक देश रसियाले भाग लिइरहेका छन् । तैपनि नेपाल लगायतका एशियाली देशका फुटबलप्रेमीहरु ‘आफ्नो महादेश’ भन्ने पक्षमा छैनन् । उनीहरु राम्रो एवं जित्ने टीम छान्छन् र दक्षिण अमेरिका एवं युरोपतिरै नजर लगाउँछन् ।

एशियाका टीमलाई समर्थन जनाएर विश्वकप जित्ने अनुमान गर्न सकिँदैन ।

Posted on

‘सम्पूर्ण ओझा परिवार’ मा शिल्पा पनि

‘सम्पूर्ण ओझा परिवार’ मा शिल्पा पनि oja family


निर्माता छविराज ओझा र नायिका शिल्पा पोखरेलको प्रेमको चर्चा त पुरानो भयो । तर, अहिले उनीहरुबीच बिहे नै भइसकेको चर्चा पनि चलिरहेको छ ।

छवि र शिल्पाले गत वर्षको दशैमा नै बिहे गरेको बताइन्छ । शिल्पा र छविले भने बिहेको कुरा स्विकार गरेका छैनन् । तर, छविको परिवारको महत्वपूर्ण हिस्सा शिल्पा बनिसकेकी छिन् ।

निर्माता ओझाले अहिले चलचित्र निर्माणसँगै अन्य विभिन्न विधामा पनि लगानी गरिरहेका छन् । काठमाडौको मैतिदेवीमा सञ्चालन भैरहेको कान्तिपुर फिल्म एकेडेमीमा छविको लगानी छ । यस्तै, भोलीबाट औपचारिक रुपमा सञ्चालन हुन लागेको ‘इलाइट सिनेमा’मा पनि उनको लगानी छ ।

उनै छविले वुधबार इटहरीमा आफ्नै लगानीमा खुलेको इलाइट सिनेमा हलमा आफ्नी आमालाई चलचित्र देखाए । आफैले निर्माण गरेको चलचित्र ‘मंगलम’ देखाउन उनले आफ्नो परिवारलाई नै हलमा लगेका थिए । छविले फेसबुकमा स्टाटस लेख्दै भनेका छन्-‘मेरी ९५ वर्षकी आमासहित सम्पूर्ण ओझा परिवारले इलाइट सिनेमा हलमा चलचित्र मंगलम हेरेका छौ ।’

छविले ‘सम्पूर्ण ओझा परिवार’ भन्दै आफ्नी आमा, छोरा साकार ओझा र नायिका शिल्पा पोखरेलको तस्बिर समेत राखेका छन् । यसको अर्थ, शिल्पा ओझा परिवारको सदस्य बनिसकेकी भनेर बुझ्न सकिन्छ । अब त छवि र शिल्पाले बिहेको कुरा सार्वजनिक रुपमा नै स्विकार गर्छन् कि ?

Posted on

‘डा. देवकोटाले मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ’

‘डा. देवकोटाले मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ’ 810 2


आफैंले स्थापना गरेको बाँसबारीस्थित न्यूरो अस्पतालको शय्यामा सिकिस्त अवस्थामा उपचाररत छन् वरिष्ठ न्यूरो सर्जन डा. उपेन्द्र देवकोटा । सिंगै देशले उनको स्वास्थ्यलाभको कामना गरिरहेको छ ।

६३ वर्षी डा. देवकोटा करिब ४० वर्षदेखि चिकित्सा पेशामा छन् । भारतमा एमबीबीएस गरेर सन् १९७८ मा फर्किएपछि उनले वीर अस्पताल ज्वाइन गरेका थिए । उनले तत्कालीन सर्जरी विभाग प्रमुख डा. दिनेशनाथ गोंगलको मातहतमा रहेर वीर अस्पतलामा लामो समय काम गरे । देवकोटा न्यूरोसर्जन बन्नुमा गोंगलको ठूलो हात छ ।

गोंगल अहिले ८६ वर्ष पुगे । यो उमेरमा पनि उनी न्यूरो अस्पतालमा दैनिक पुग्छन् र बिरामी हेर्छन् । यद्यपि देवकोटालाई क्यान्सरले गलाउँदै लैजाँदा उनका नौनाडी पनि गलिरहेका छन् । अनलाइनखबरसँगको कुराकानीमा उनले डा. देवकोटासँगको ४० वर्ष लामो संगत यसरी स्मरण गरे:

म वीर हस्पिटलमा सर्जरी डिपार्टमेन्टको हेड थिएँ । एक दिन मेरो डिपार्टमेन्टका डा. रामशायमान अमात्यले एक जना नयाँ मेडिकल अफिसरलाई मकहाँ ल्याउनुभयो । उत्साही भावमा उहाँले मसित दह्रो हात मिलाएको अहिले पनि सम्झिन्छु ।

उहाँ हुनुहुन्थ्यो डा. उपेन्द्र देवकोटा । भारतको आसाम मेडिकल कलेजबाट एमबीबीएस पास गरेर उहाँ सन् १९७८ मा नेपाल फर्किनुभएको रहेछ । त्यसपछि केही समय टिचिङ हस्पिटलमा लेक्चररका रुपमा काम गर्नुभएछ । अनि, लोकसेवा पास गरेर वीर हस्पिटलमा छिर्नुभएको रहेछ ।

‘डा. देवकोटाले मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ’ dr

उहाँको दुईवटा कुराले मलाई सुरुमै आकर्षित गर्‍यो । एउटा व्यक्तित्व र अर्को ह्यान्डराइटिङ । प्राय डाक्टरहरु ह्यान्डराइटिङका लागि आलोचित हुन्छन् । धेरै फोहोर हुन्छ हाम्रो ह्यान्डराइटिङ । उहाँको भने सफा थियो । सबैले बुझ्ने खालको । मैले लामो समय उहाँलाई आफैंसँग राखेर काम गरेंँ ।

मसँग काम गर्न डाक्टरहरुलाई सजिलो थिएन । म अलि रुखो थिएँ । काममा कडिकडाउ गर्थें । डाक्टरहरु मसँग छेउ पर्नसमेत डराउँथे । तर, उहाँले भने कुनै असजिलो महसुस गर्नुभएन । उहाँलाई मैले कुनै कडाई गर्नै पर्दैनथ्यो । आफैं अनुशासित हुनुहुन्थ्यो । बिरामीलाई डिल गर्ने तरिका, हिस्ट्री राइटिङ एकदमै राम्रो थियो । आफ्नो पेशाप्रति पूर्णरुपमा समर्पित हुनुहुन्थ्यो । कहिल्यै काममा हेलचेक्र्याई गरेको थाहा छैन ।

अरु डिमापर्टमेन्टका अफिसरहरु बिहान आएर आफ्नो काम सकेर बेलुका घर जान्थे । मेरो डिपार्टमा त्यस्तो चल्दैनथ्यो । लामो ड्यूटी हुन्थ्यो । जति बेला पनि स्ट्यान्डबाई बस्नुपर्थ्यो । उहाँले कहिल्यै गाह्रो मान्नुभएन ।

यसरी बने न्यूरोसर्जन

‘डा. देवकोटाले मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ’ dr

त्यति बेलासम्म हामीले हस्पिटलमा न्यूरो सर्जरी सुरु गर्न सकेका थिएनौं । तर, बिरामीको चाप बढ्दो थियो । नेपालमा अपरेसन नहुँदा महंगो रकम खर्चेर विदेश जानुपर्ने बाध्यता थियो । त्यसैले मैले चाँडोभन्दा चाँडो न्यूरो सर्जरी सुरु गर्ने योजना बनाएँ । तर, यसका लागि जनशक्ति हामीसँग थिएन । त्यसैले हस्पिटलकै एकजनालाई तालिम लिन विदेश पठाउने कुरा भयो । मैले डिपार्टमेन्टका डाक्टरहरुसँग कुरा राखें । तर कोही तयार भएन । बिरामी धेरै आउँदैनन्, प्राक्टिस चल्दैन भन्ने थियो । तर, अन्तिममा  डा. देवकोटा तयार हुनुभयो । म खुशी भएँ ।

१९८२ मा म बि्रटिश सरकारको निमन्त्रणामा दुई हप्ताको कार्यक्रमका लागि बेलायत गएँ । छोटो समयमै त्यहाँ आफ्नो सम्बन्ध बनाएँ । ‘ग्लासगो’ का प्रोफेसर डा. ग्राहम टिजडेललाई मैले भनें, ‘हामीलाई एउटा न्यूरोसर्जन चाहिएको छ । पढाउन हेल्प गर्नुपर्‍यो ।’

उनले स्वीकार गरे । त्यतिबेला विश्वमै एक नम्बर थियो ग्लासगो । अनुसन्धानका लागि एकदमै प्रख्यात ।

डा. टिजडेलले केही समयमै पत्र पठाउनुभयो । त्यसपछि बि्रटिश काउन्सिलसँग समन्वय गरेर सन् १९८३ मा हामीले डा. देवकोटालाई बेलायत पठायौं । तालिमका लागि ६ महिना ग्लासगोबाट सुरु गर्ने र त्यसलाई तीन वर्षको छात्रवृत्तिमा परिणत गर्ने भनिएको थियो ।

बेलायतमा पनि उहाँले आफ्नो दक्षता देखाउनुभयो । त्यहाँको सबैभन्दा ठूलो एफआरसीएस पास गर्नुभयो । यो एकदमै गाह्रो कोर्स हो । परीक्षार्थीमध्ये १५ देखि २० प्रतिशत मात्रै पास हुन्थे त्यतिबेला ।

यसरी न्यूरो सर्जरीमा दक्षता हासिल गरेर उहाँ १९८९ मा नेपाल फर्किनुभयो र वीर हस्पिटल फेरि ज्वाइन गर्नुभयो । त्यतिबेलासम्म हामी पुरानै ढर्रामा काम गरिरहेका थियौं । डा. देवकोटा आएपछि मलाई ठूलो रिलिफ भयो । काँधको बोझ हल्का भएजस्तो । न्यूरो सर्जरीलाई आधुनिकतातर्फ लगियो । सरकारले पनि नयाँ उपकरणहरु ल्याउन सघायो । दरबन्दी सिर्जना गर्‍यो । अनि छुट्टै न्यूरो सर्जरी डिपार्टमेन्ट स्थापना गरेर काम गर्न थालियो ।

मन्त्री हुँदा

‘डा. देवकोटाले मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ’ dr

म वीर हस्पिटलबाट रिटायर्ड भइसकेको थिएँ । पेटको क्यान्सर भएर वीरमा नै भर्ना भएको थिएँ । एक दिन डा. देवकोटा प्रफुल्ल मुद्रामा आउनुभयो ।

‘म मन्त्री बन्ने भएँ,’ उहाँले भन्नुभयो । सुरुमा त मलाई जोक गरेको जस्तो लाग्यो । तर उहाँ सिरियस हुनुहुन्थ्यो ।

त्यसको केही समयपछि राजा ज्ञानेन्द्रले शासनसत्ता आफ्नो हातमा लिनुभयो र नयाँ मन्त्रिमण्डल बनाउनुभयो । त्यसमा डा. देवकोटा स्वास्थ्य मन्त्री नियुक्त हुनुभयो । कसरी यो पद हासिल गर्नुभयो भन्ने चाहिँ मलाई थाहा भएन । त्यतिबेला म भारतमा क्यान्सरको अपरेसन गराएर घरमै आराम गर्दै थिएँ । मन्त्री भएलगत्तै उहाँ मेरो घरमा आउनुभयो । नेवारी चलनअनुसार मैले उहाँलाई सगुन खुवाएँ । उहाँले सल्लाह सुझाव माग्नुभयो ।

मन्त्री हुँदा पनि उहाँले आफ्नो चिकित्सकीय पेशा छोड्नुभएन । मन्त्रालयको काम सकेर बेलुका अस्पतालमा गएर नियमित अपरेसन गर्नुहुन्थ्यो । राति १-२ बजे मात्र घर फर्किनुहुन्थ्यो ।

‘अघिल्ला मन्त्रीले गरेका सबै काम नउल्टाउनू, पछि आउने मन्त्रीले उल्टाउन नसक्ने गरी काम गर्नुस्,’ मैले उहाँलाई यही टिप्स दिएँ । आफ्नो मन्त्री कालमा उहाँ बारम्बार मसँग छलफल गर्न आउनुहुन्थ्यो ।

उहाँकै कार्यकालमा राष्ट्रिय चिकित्सा विज्ञान प्रतिष्ठान स्थापना भयो, २०५९ सालमा । हामीले पहिलेदेखि बेलायतको जस्तै इन्सटिच्युट बनाउनुपर्ने विषयमा छलफल गर्दै आएका थियौं । यो त्यही तयारीको प्रतिफल थियो । प्रतिष्ठानको पहिलो चेयरम्यान मलाई बनाइयो ।

मन्त्री हुँदा पनि उहाँले आफ्नो चिकित्सकीय पेशा छोड्नु भएन । मन्त्रालयको काम सकेर बेलुका अस्पतालमा गएर नियमित अपरेसन गर्नुहुन्थ्यो । राति १-२ बजे मात्र घर फर्किनुहुन्थ्यो ।

मन्त्रीबाट हटेपछि उहाँले बाँसबारीमा न्यूरो अस्पताल स्थापना गर्ने प्रक्रिया अगाडि बढाउनुभयो । मलाई नै त्यसको शिलान्यास गर्न लगाउनुभयो । अस्पताल उदघाटन चाहिँ तत्कालिन प्रधानमन्त्री गिरिजाप्रसाद कोइरालाले गर्नुभएको थियो । अस्पतालमा मेरो नाममा एउटा विङ्स नै बनाउनुभएको छ । मेरो लागि यो ठूलो सम्मानको कुरा हो ।

के घमन्डी हुन् ?

‘डा. देवकोटाले मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ’ dr

फाइल तस्वीर

डा. देवकोटाको स्वभावका विषयमा विभिन्न टिकाटिप्पणीहरु हुन्छन् । कतिपयले उहाँलाई घमन्डी, रिसाहा र सन्काहा पनि भन्छन् । यस्तो आरोप त मैले पनि खेप्दै आएको छु । उहाँमा पनि मेरै गुण सरेको हुन् कि जस्तो पनि लाग्छ ।

खासमा उहाँ एकदम कोमल हृदयको व्यक्ति हुनुहुन्छ । तर, परिस्थितिले हामीलाई कहिलेकाहीँ आक्रामक बनाउँछ । उहाँ आफ्नो पेशाको प्रतिष्ठामा आँच आउने कुरा सहन सक्नुहुन्न । मनमा लागेको कुरा भनिहाल्नु हुन्छ ।

बिरामी र कुरुवाले जब एउटै प्रश्न पटक-पटक सोध्छन्, त्यसले हामी इरिटेड हुन्छौं । एउटा व्यक्तिले सोधेको कुरा अर्कोले पनि दाहोर्‍याएर सोध्यो भने पनि रिस उठ्छ । त्यसैगरी बिरामीको वरिपरी धेरै व्यक्तिहरु झुम्मिनु, बिरामीकै लागि ठीक हुँदैन । त्यसमा हामी कडाइ गर्छौं । यिनै कुराहरुलाई लिएर उहाँमाथि आरोपहरु लाग्छन् ।

अलि भीआईपीहरुले उहाँलाई घमन्डी सोच्छन् । भीआइपी भन्नेबित्तिकै टाढैबाट नमस्कार गर्ने उहाँको स्वभाव छैन । अनावश्यक चाकडी गर्ने र ज्यूहजुर गर्ने बानी पनि छैन । त्यसैले उनीहरुको नजरमा उहाँ घमन्डी नै हुनुहोला । अन्यथा घमन्डी स्वभाव होइन उहाँको । हृदय एकदम सफा छ ।

क्यान्सरले समात्दा

पछिल्लो समय उहाँ राजनीतिकरुपमा पनि सक्रिय हुन खोजिरहनु भएको थियो । मैले पनि आशा राखेको थिएँ कि राजनीतिमा फर्केर उहाँ फेरि उच्च ओहदामा पुग्नुहोला । तर, कथाले अर्कै मोड लियो ।

चुनावका बेलामा गोरखामा गएर वामपन्थी गठवन्धनका पक्षमा भाषण गर्नुभयो । त्यसपछि फर्केर अपरेसन गर्ने क्रममा अलिकति थकान महसुस भएछ । त्यसपछि पहेंलो, बाक्लो पिसाब आएछ । अनि एमआरआई र अल्ट्रासाउन्ड गराउँदा रिपोर्ट देखेर तर्सिनुभएछ । त्यसपछि मलाई थाहा भयो । पित्त नली थिचिएर अब्स्ट्रक्टिभ जन्डिस भएको थियो ।

भीआईपी भन्नेबित्तिकै टाढैबाट निहुरिएर नमस्कार गर्ने उहाँको स्वभाव छैन । अनावश्यक चाकडी गर्ने र ज्यूहजुर गर्ने बानी पनि छैन । त्यसैले उनीहरुको नजरमा उहाँ घमन्डी नै हुनुहोला ।

भोलिपल्ट एक्सपर्टहरु बोलाएर छलफल गर्दा जटिल कलेजोको भेट्नामा मासु पलाएको देखियो । क्यान्सरको स्पष्ट संकेत थियो त्यो । नलीहरु ड्रेन गर्न नसके २/४ दिनमै घातक असर पार्न सक्ने अवस्था देखियो । त्यसपछि उहाँले बेलायत जाने निर्णय लिनुभयो ।

उहाँ सकेसम्म उपचारका लागि विदेश जानु राम्रो हुँदैन भन्ने मान्यताको व्यक्ति । तर, आफ्नै केसमा जानुपर्‍यो किनकी यो अत्यन्त जटिल थियो । नेपालमा उपचार हुने सम्भावना थिएन । बेलायतमा साथीहरु पनि भएको र त्यहाँ उपचार पनि राम्रो भएकाले जानुभएको हो । जानुअघि उहाँमा बिसेक हुने आशा थियो । हामीले पनि आशा राखेका थियौं । तर, ढुक्क हुने अवस्था भने थिएन ।

बेलायत गएपछि पित्तथैलीमा क्यान्सर भएको पुष्टि भयो । त्यसपछि किमो दिन थालियो । तर, त्यसले काम गरेन । सायद धेरै ढिला भइसकेको थियो । दुखाइ भएको भए चाँडै चेकअप हुन्थ्यो । तर यसमा दुखाइ थिएन । त्यसैले बेलामा थाहा भएन ।

बेलायतमा रहँदा म नियमित सम्पर्कमा थिएँ उहाँको । उहाँ आफ्नो अपडेटहरु सुनाउनुहुन्थ्यो । किमोका बाबजुद सिटिस्क्यानले ट्यूमर बढ्दै गएको देखायो । पाँच महिनासम्म कुनै सुधारको लक्षण देखिएन । अन्ततः उहाँले सम्पूर्ण आशाहरु परित्याग गरेर नेपालमै आफ्नो प्राण बिसाउने निर्णय लिनुभयो ।

स्वस्थ हुने आशा बोकेर जानुभएका डा. देवकोटा अन्ततः आशाविहीन भएर फर्किनुभयो र आफ्नै न्यूरो हस्पिटलमा भर्ना हुनुहुन्छ ।

अहिलेको स्वास्थ्य अवस्था

‘डा. देवकोटाले मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ’ Dr Upendra Devkota 4

नेपालमा ल्याउनासाथ हल्ला भइहाल्यो । उहाँलाई भेट्न भिड लाग्न थाल्यो । भीआईपीहरु आउनुभयो । १०-१२ दिन अगाडिसम्म उहाँ भेट्न आउनेहरुसँग बोल्नुहुन्थ्यो । आफ्नोभन्दा पनि देशकै बारेमा बढी कुरा गर्न रुचाउनुहुन्थ्यो ।

तर अहिले दिनप्रतिदिन अवस्था बिगि्रँदै गएको छ । दुवै मिर्गौला फेल भएका छन् । राम्ररी बोल्न नसक्ने हुनुभएको छ । हामीसँग अलिअलि इशाराले कुरा गर्नुहुन्छ । उहाँको इच्छामा अस्ति शनिबार गोर्खा पुर्‍याएर ल्याइयो । त्यसपछि अनुहार अलि उज्यालो भएको थियो । अहिले पनि बेलाबेलामा गोर्खा नै जाने कुरा गर्नुहुन्छ । उहाँलाई आफ्नो जन्मस्थान औधी प्यारो छ ।

डा. देवकोटाले नजिकिँदै गरेको मृत्युलाई साहसिक रुपमा स्वीकार्नुभएको छ । मृत्युको त्रास कहिल्यै व्यक्त गर्नुुभएको छैन । उहाँको पत्नी र छोरीहरुले पनि आफूलाई सम्हाल्नुभएको छ । तीनवटै छोरीहरु विदेशमा हुनुहुन्थ्यो । उहाँलाई नेपाल ल्याइएपछि सबै जना यतै आउनुभयो । सबैजना दिनरात उहाँकै वरिपरि हुनुहुन्छ । अधिकतम माया र स्याहार दिनुभएको छ ।

उहाँ अहिले खानेकुरा निल्न सक्ने अवस्थामा पनि हुनुहुन्न । दुई-तीन अगाडिसम्म जुस पिउनुहुन्थ्यो । हिजो-आज पानीको भरमा हुनुहुन्छ । उहाँको अवस्थालाई मध्येनजर गरेर हेर्न आउनेहरुलाई रोक लगाइएको छ ।

डा. देवकोटा जस्तो सिद्धहस्त चिकित्सकसँग सहकार्य गर्न पाएकोमा म आफूलाई भाग्यमानी सम्झिने गर्छु । न्यूरोसर्जरीको त ‘डाइमन्ड’ नै हुनुहुन्छ उहाँ । अहिले ६३ वर्षको हुनुभयो । रोग नलागेको भए अझै १०-१५ वर्ष सेवा गर्न सक्नुहुन्थ्यो ।

प्रस्तिुतिः चिरञ्जीवी पौडेल

Posted on

Now onwards, businesspersons must renew their exim code every year

Now onwards, businesspersons must renew their exim code every year Birgunj vansa r 1


Kathmandu, June 14

The government has amended the Customs Regulation 2007 for the ninth time. As per the new rule, businesspersons must renew their exim code, an identification number provided to exporters and importers, every year.

The rule in renewal was added to the Rule 66, Sub-rule ‘Gha’. The renewal must be made before the beginning of new fiscal year. Nepal’s fiscal year begins in mid-July every year.

The businesspersons should submit tax payment certificate, Rs 5,000 cash, and a balance of Rs 300,000 with the application.

Similarly, a coordination committee will be formed to solve the problems that might arise at the Customs Office time and again.

According to General Director of the Customs Department Toyam Rai, the new rule will help in minimising various ill practices prevalent in the sector.

Posted on

Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp

Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp everest base camp photo story opener


Porters carrying stuff to Lukla airport from Namche bazaar, a town on the way to Everest base camp.

Every year hundreds of people climb Mount Everest from Nepal in May. Apart from chartered helicopters, there are no means of transport up to the base camp, where trekkers start the gruelling climb up the highest mountain in the world. The nearest regular commercial flights land at Lukla in Solukhumbhu district of northeastern Nepal – about 65 kilometres from base camp. All the climbers’ equipment and belongings have to be carried this distance by yaks, mules or porters.

Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 1
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 2
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 3
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 4
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 5
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 6
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 7
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 8
Journey to Everest: This is how supplies for climbers are transported to the base camp ebc photo story 9

The story first appeared on The Third Pole. Fine the original version here.

Posted on

Nepal, India discussing new air routes for international flights to Nepal

Nepal, India discussing new air routes for international flights to Nepal air india 22 768x474


Kathmandu, June 14

A team of Airport Authority of India has arrived in Nepal to discuss additional air routes to enter Nepal, on Thursday.

A technical team from both Nepal and India will finalise new routes through talks, informed Joint Secretary at the Ministry of Foreign Affairs, Buddhi Sagar Lamichhane.

At present, the international flights enter Nepal through Simara only. But, Nepal has been asking for more air routes through Nepalgunj, Mahendranagar, Bhairahawa, Biratnagar, and Janakpur for the international flights to enter the country.

“We will discuss Mahendranagar, Nepalgunj, and Janakpur routes. We will also propose opening routes via Bhaiahawa and Biratnagar,” added Lamichhane.

Flights from China enter Nepal via Lhasa and above Mt Everest. Likewise, flights from Bhutan enter through Mechi zone.

But, flights from other countries can enter Nepal only from Simara. The discussion is being held to add other routes for entrance.

A similar meeting held in 2010 and 2016 had ended inconclusively. India has been refusing to provide other routes citing security reasons.

Posted on

Three years after quake and blockade, Nepali hospitality industry attracts foreign investors again

Three years after quake and blockade, Nepali hospitality industry attracts foreign investors again marriott hotel in nepal 2


Kathmandu, June 14

Nepal government says  it has received three proposals to build big hotels in and around Kathmandu City, in which the three foreign groups have proposed to invest around Rs 1.5 billion in total.

Officials at the Department of Industry under the Ministry of Industry, Commerce and Supplies say this is the biggest pledge of investment in the hospitality sector after the industry collapsed in the 2015 earthquake and the border blockade the same year.

Khagendra Basnet, Chief at the Foreign Investment Division at the Department, informs that three investor groups including two Indian ones have approached him in past one month to establish hotels in Panauti of Kavre, Trishuli of Dhading and Kathmandu.

Each group has pledged to spend around half billion rupees for their individual project.

“We had the same attraction before the earthquake and blockade,” the official says, “Now, after three years, we can hope for more encouraging years in terms of foreign investment in the tourism sector.”

Basnet claims the hope for political stability after 2017 elections and some policy changes also contributed to the encouraging atmosphere.

Meanwhile, the Department says the status of investment proposals received for other sectors is also encouraging for last 10 months. In these months, the pledged amount has increased fourfold from the amount pledged in the same time period last year.

Energy has been the most attractive sector for foreign investors.

Posted on

Pribumi files seven election petitions

Pribumi files seven election petitions newTsol logo socmedia


PETALING JAYA: Parti Pribumi Bersatu Malaysia has filed seven election petitions to challenge the results in four parliamentary seats and three states seats in the 14th General Election.

The four parliamentary seats are Tasek Gelugor, Jempol, Tapah and Bagan Serai, while the state seats are Lubok Merbau and Changkat Jong in Perak, and Kahang in Johor.

All seven election petitions were filed on behalf of seven Pribumi members who had contested under the PKR logo and lost in the May 9 election.

“Said petitions were filed by our team of lawyers in each state,” said Pribumi legal bureau secretary Mior Nor Haidir Suhaimi in a statement Thursday.

He said that the petitions were being filed on these grounds: rules to ensure fair conduct during elections were not met; there were election offences by the respondents named within the petition; and the failure of the Election Commission to ensure a clean voting process.

“The Pribumi legal bureau, in continuing to uphold the rule of law advocated by the chairman of the party (Tun Dr Mahathir Mohamad), will carry on to attend to said petitions in the courts,” said Mior.

“(Pribumi) hopes to have the decision in favour of all petitioners with the sole objective to ensure that by-elections are held soonest to further strengthen Pakatan Harapan’s grip on national and state politics,” he said.

Pribumi lost by slim margins in many of these seats: By 67 votes in Changkat Jong, 81 votes in Tasek Gelugor, 614 votes in Tapah, 729 votes in Lubok Merbau, 1,631 votes in Jempol and 2,861 votes in Kahang.

In Bagan Serai, Pribumi lost to Umno by 4,233 votes. However, Bagan Serai Umno candidate Dr Noor Azmi Ghazali only won by 172 votes over the PAS candidate.

Posted on

ताप्लेजुङमा प्रधानमन्त्री ओलीको पुत्ला जलाइयो

ताप्लेजुङमा प्रधानमन्त्री ओलीको पुत्ला जलाइयो m8YD pD2aZ8



ताप्लेजुङ, जेठ ३१ । सरकारले पेट्रोलियम पदार्थ लगायतमा गरेको मुल्य वृद्धि फिर्ताको मागसहित आन्दोलनरत नेपाल विद्यार्थी संघले ताप्लेजुङमा प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको पुत्ला दहन गरेको छ । …